Cofnodion Cyfarfod y Corff Llywodraethu – 15 Mai 2025
Ystafell Fwrdd Campws Penybont a thrwy Google Meet – 4:30yp
AELODAU A OEDD YN BRESENNOL:
- Emma Adamson – Cadeirydd
- Joanne Oak
- Viv Buckley – Pennaeth/Prif Swyddog Gweithredol
- Joe Castle
- Ceri Dixon
- Ben Fisher – Myfyriwr-lywodraethwr
- Claire Marshall
- Tomos Owen
- Lloyd Powell
- Stephne Puddy
- Susan Smith
- Helen Verity
ERAILL A OEDD YN BRESENNOL
- Joe Baldwin – Dirprwy Bennaeth (Cenedlaethau’r Dyfodol)
- Gemma Carr-Evans – Cyfarwyddwr Cwricwlwm
- Nicola Eyre – Clerc
- Andrew Gibbs – Dirprwy Bennaeth (Adnoddau)
- Catrin Sullivan – Cyfarwyddwr Cwricwlwm
- Hayley Thomas – Is-Bennaeth (Cwricwlwm ac Ansawdd)
Dechreuodd y cyfarfod am 4.30yp.
Defnyddiwyd Deallusrwydd Artiffisial Cynhyrchiol (Google Gemini) i helpu i ddrafftio’r cofnodion hyn.
1. CROESO GAN Y CADEIRYDD AC YMDDIHEURIADAU AM ABSENOLDEB
Croesawodd y Cadeirydd bawb i’r cyfarfod a diolchodd i’r aelodau a fynychodd yr ymweliad safle â champws newydd canol y dref a gynhaliwyd yn syth cyn y cyfarfod hwn.
Nodwyd ymddiheuriadau am absenoldeb gan Lisa Dobbs (Staff-lywodraethwr), Marion Evans (Staff-lywodraethwr), Hayden Llewellyn, Shelley Wyatt-Williams a Matthew Rees – Is-Bennaeth (Dysgu Seiliedig ar Waith a Gweithgarwch Masnachol). Ni fynychodd Charlize Cosker (Myfyriwr-lywodraethwr) na Noah Murray (Myfyriwr-lywodraethwr).
Cytunodd Ben Fisher (Myfyriwr-lywodraethwr) a Helen Verity i adrodd yn ôl ar y Gwiriwr Gwerthoedd ar ddiwedd y cyfarfod.
2. DATGANIADAU O FUDDIANNAU
Dim
3. COFNODION CYFARFOD Y CORFF LLYWODRAETHU A GYNHALIWYD AR 10 EBRILL 2025
Cadarnhawyd bod y cofnodion o gyfarfod y Corff Llywodraethu a gynhaliwyd ar 10 Ebrill 2025 yn gywir.
4. MATERION SY’N CODI
4.1 COFNOD O GAMAU GWEITHREDU
Roedd pedwar cam gweithredu yn y Cofnod o Gamau Gweithredu:
- GOLYGWYD
- Cam Gweithredu 2 – Cyflwyniad ar Gynaliadwyedd – ddim i’w gyflwyno eto.
Nododd yr aelodau’r diweddariad.
5. DIWEDDARIAD GAN Y PENNAETH A CHYFLWYNIAD AR GYNLLUN STRATEGOL 2025-30
Dywedodd y Cadeirydd wrth yr aelodau fod y Pennaeth wedi mynychu Digwyddiad Ymgysylltu â Rhanddeiliaid Partneriaeth Sgiliau Prifddinas-Ranbarth Caerdydd y prynhawn hwnnw ac wedi rhoi araith gyweirnod ar gyflenwi atebion sgiliau o safbwynt addysg bellach (rhoddodd dau gynrychiolydd arall areithiau mewn perthynas ag addysg uwch a phrentisiaethau).
Diweddariad gan y Pennaeth
Tynnodd y Pennaeth sylw at y canlynol yn ei hadroddiad:
- Cymrodoriaethau er Anrhydedd – cyflwynwyd dau enwebiad i’w cymeradwyo:
GOLYGWYD
- Estyn:
- Adolygiad thematig o ymddygiad mewn colegau AB – mae’r adroddiad yn gytbwys ac mae Tîm Arwain y Cwricwlwm yn gweithio drwy’r argymhellion. Nodwyd bod y Coleg yn cael ei nodi fel enghraifft o arfer da ar gyfer y ffeiriau cymorth rheolaidd a gynhelir sy’n cynnwys asiantaethau a sefydliadau allanol i sicrhau bod y dysgwyr yn gallu cael mynediad at yr adnoddau a’r cymorth sydd eu hangen arnynt.
- Mae dau arolygiad wedi’u cyhoeddi:
- Bevan College – 19 a 20 Mai (ymweliad monitro)
Nodwyd bod Bevan College, fel endid ar wahân, yn newydd iawn ac mae’r Coleg yn croesawu’r arolygiad cyntaf o dan enw Bevan College gan y bydd ganddo ei Adroddiad Arolygu a’i argymhellion ei hun.
- Consortiwm B-wbl – pythefnos, yn dechrau 2 Mehefin. Coleg Sir Benfro yw’r prif ddarparwr yn y consortiwm ond Coleg Penybont sydd â’r gwerth contract mwyaf a’r proffil ansawdd gorau. Lleolir tîm yr Arolygiaeth yng Ngholeg Penybont am ail wythnos yr Arolygiad.
- Adroddiad Cenedlaethau’r Dyfodol – mynychodd y Pennaeth a’r Dirprwy Bennaeth (Cenedlaethau’r Dyfodol) ddigwyddiad lansio’r adroddiad ar y cynnydd yn erbyn Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol.
Nodwyd bod gan y Coleg ymrwymiad gwirioneddol at y Ddeddf hon ac mae hyn yn amlwg yn nheitl swydd y Dirprwy Bennaeth, ei ddisgrifiad swydd a ffocws strategol y rôl. Dywedodd y Dirprwy Bennaeth (Cenedlaethau’r Dyfodol) wrth yr aelodau fod y digwyddiad wedi rhoi gwerthusiad gonest o’r cynnydd a wnaed a’r heriau a wynebir wrth geisio cyflawni’r nodau a nodir yn y Ddeddf.
Cyflwyniad ar Gynllun Strategol Drafft 2025-30
Cyflwynodd y Pennaeth ddiweddariad ar statws Cynllun Strategol 2025-30:
- Cynhaliwyd 25 o sesiynau ymgysylltu â rhanddeiliaid ac arweiniodd hyn at 205 o dudalennau o adborth. Mae’r rhain wedi’u hymgorffori yn y Cynllun ac mae’r drafft cyntaf wedi’i gyflwyno i Grŵp Gweithrediadau’r Coleg a’r grŵp darpar arweinwyr.
- Cynhelir sesiynau galw heibio i staff a llywodraethwyr i roi adborth ar y Cynllun drafft ddechrau mis Mehefin.
- Y nod yw cymeradwyo’r Cynllun yng nghyfarfod y Corff Llywodraethu ym mis Gorffennaf i’w lansio ym mis Medi.
Yna cyflwynodd y Pennaeth drosolwg o Gynllun Strategol drafft 2025-30:
GOLYGWYD
Diolchodd y Cadeirydd i’r Pennaeth am yr holl waith oedd ynghlwm wrth greu’r Cynllun drafft hwn.
Ni chyflwynwyd Diweddariad Diogelu yn y cyfarfod hwn oherwydd agosrwydd cyfarfod y Corff Llywodraethu ym mis Ebrill. Yn lle hynny, rhoddwyd cyflwyniad ar Gynllun Gwrth-hiliaeth Coleg Penybont.
6. CYFLWYNIAD – CYNLLUN GWEITHREDU GWRTH-HILIAETH – CYFLAWNIADAU A BLAENORIAETHAU
Cyflwynodd y Dirprwy Bennaeth (Cenedlaethau’r Dyfodol) y wybodaeth ganlynol:
- Cyhoeddodd Llywodraeth Cymru’r Cynllun Gweithredu Gwrth-hiliaeth yn 2022 ac roedd disgwyl i golegau AB lunio eu cynllun gweithredu dwy flynedd eu hunain.
- Gweithiodd y Coleg gyda’r Black Leadership Group i ddatblygu cynllun gweithredu dwy flynedd ar gyfer 2022/23 a 2023/24.
- Mae Llywodraeth Cymru wedi cyhoeddi Diweddariad 2024 yn ddiweddar ac mae’r Coleg wedi ceisio sicrhau bod ei gynllun gweithredu ei hun yn cyd-fynd â chynllun Llywodraeth Cymru.
- Mae llawer o gynnydd wedi’i wneud ond mae meysydd o hyd lle mae angen gwneud mwy o waith. Rhoddwyd enghraifft o ddata amrywiaeth dysgwyr sy’n cyfateb i ddata’r cyfrifiad ond nid oedd amrywiaeth y staff yn gynrychioliadol a sut mae’r Tîm Adnoddau Dynol bellach yn olrhain data recriwtio er mwyn mynd i’r afael â hyn.
- Rhoddwyd enghreifftiau eraill o weithredu cadarnhaol:
- Mae fideos ‘Byddwch chi’ch hun’ wedi’u diweddaru, lle mae staff yn rhannu eu straeon am eu profiadau bywyd, wedi helpu i recriwtio.
- Cyflogi Ymarferydd Cwricwlwm Gwrth-hiliaeth a’i waith yw dad-drefedigaethu’r cwricwlwm.
- Mae’r Datganiad ar flaen holl Bolisïau a Gweithdrefnau’r Coleg yn nodi “Ein bwriad yw bod yn goleg gwrth-hiliol”.
- Bu ffocws mawr ar ddatblygu’r cwricwlwm o fewn maes cwricwlwm Gwallt a Harddwch a datblygwyd cymhwyster achrededig mewn gweithio gyda gwallt gweadog.
- Gofynnir i feysydd cwricwlwm a chymorth busnes sicrhau bod eu cynlluniau gwella ansawdd/hunanwerthusiadau yn cyd-fynd â blaenoriaethau thematig y Coleg.
- Cynhaliwyd adolygiad diwrnod llawn o Gynllun Gweithredu Gwrth-hiliaeth y Coleg yn nhymor cyntaf 2024/25 a oedd yn cynnwys myfyrwyr, staff ac aelodau’r Corff Llywodraethu. Cytunwyd ar ymrwymiadau ar gyfer blwyddyn academaidd 2024/25 yn ogystal ag edrych ymhellach ymlaen.
Cytunwyd y byddai’r Cynllun Gweithredu Gwrth-hiliaeth a’r cyflwyniad yn cael eu hanfon at aelodau’r Corff Llywodraethu (CAM GWEITHREDU – NE).
Cafwyd trafodaeth ynglŷn â faint o ymdrech sydd wedi mynd i’r maes gwaith hwn a bod y cynllun yn dod â chamau gweithredu a newid ystyrlon. Nodwyd y bydd hyfforddiant pellach i staff ar y pwnc hwn er mwyn magu hyder a chysylltwyd â chyrff dyfarnu i ddod o hyd i ffyrdd y gallant gefnogi colegau yn y maes gwaith hwn.
Rhannodd un aelod stori bywyd go iawn (profiad bywyd) o pam mae’r gwaith hwn mor bwysig a sut mae’n effeithio’n sylfaenol ar bwy ydych chi wrth eich craidd. Dywedodd hi ei bod yn meddwl bod y gwaith hwn yn bwerus iawn a’i fod yn golygu llawer iddi weld y gwaith hwn yn digwydd yn y Coleg.
Diolchodd y Cadeirydd i’r Dirprwy Bennaeth (Cenedlaethau’r Dyfodol) am y cyflwyniad a dywedodd fod y gwaith hwn yn parhau ac y bydd yn thema drwy gydol y Cynllun Strategol newydd.
Cafwyd egwyl cysur fer
7. MATERION LLYWODRAETHU
Cyflwynodd y Clerc y canlynol:
Materion i’w cymeradwyo
- Dim
Materion i’w nodi
- Cynhelir dathliad o 100 mlynedd o Gampws Pencoed/Gŵyl Garddwriaeth ddydd Sadwrn 7 Mehefin rhwng 10yb a 2yp.
- Bydd Emma Adamson yn siarad am amrywiaeth y Bwrdd a’r daith 10 mlynedd y mae’r Corff Llywodraethu hwn wedi bod arni yn Uwchgynhadledd Llywodraethwyr Cymdeithas y Colegau (AoC) ar 11 Mehefin.
- Mae Ben Fisher wedi cyrraedd y rhestr fer ar gyfer Gwobr Myfyriwr-Lywodraethwr y Flwyddyn. Cyhoeddir yr enillydd yng Nghynhadledd Cyrchfannau Myfyrwyr-lywodraethwyr ar 26 Mehefin yn Llundain.
Llongyfarchodd y Corff Llywodraethu Ben ar y cyflawniad anhygoel hwn.
- Cafodd cyfarfodydd y Pwyllgor Chwilio a Llywodraethu a’r Pwyllgor Tâl a oedd i fod i gael eu cynnal ar 8 Mai eu canslo oherwydd diffyg busnes.
- Mae Donna Ali wedi gohirio ei haelodaeth tan ddechrau blwyddyn academaidd 2025/26.
Diolchodd y Cadeirydd i’r Clerc am y diweddariad.
8. DIWEDDARIAD ARIANNOL
Cyflwynodd y Dirprwy Bennaeth (Adnoddau) y wybodaeth ganlynol:
2024/25
Nid oedd unrhyw wybodaeth ariannol newydd i’w chyflwyno ar gyfer y flwyddyn academaidd hon.
2025/26
- Mae dyraniad cyllid Llywodraeth Cymru wedi’i dderbyn ac mae cynnydd o 1.49% ar swm 2024/25. Fodd bynnag, disgwylir i’r Coleg ariannu dyfarniad cyflog o 3% allan o hyn ac felly gellid ystyried hyn yn doriad net yn y cyllid.
- Mae Medr wedi rhoi gwybod i golegau y byddant yn ariannu gor-gyflenwi. Yn seiliedig ar gynllunio cwricwlwm y Coleg, byddai’r meini prawf yn cael eu bodloni a gellid cael hyd at GOLYGWYD o gyllid yn ystod y flwyddyn.
- Mae’n debygol y bydd y ffrydiau ariannu untro a dderbyniwyd yn 2024/25 yn cael eu colli GOLYGWYD
Diolchodd y Cadeirydd i’r Dirprwy Bennaeth (Adnoddau) am y diweddariad.
9. DIWEDDARIAD AR GAMPWS CANOL Y DREF
Adborth o Ymweliad Safle â Champws Canol y Dref
Gwahoddodd y Cadeirydd yr aelodau i roi adborth ar yr ymweliad safle â champws canol y dref:
- Roedd yn ymweliad “gwych” ac roedd yn gyffrous ac yn ddefnyddiol iawn gweld yr hyn a gyflwynwyd mewn cyfarfodydd yn dod yn fyw.
- Mae maint y prosiect yn enfawr ac maen nhw’n mynd i fod yn adeiladau trawiadol iawn ar ôl eu cwblhau.
- Mae’r hysbysfyrddau o amgylch yr adeilad sy’n dangos llinell amser y Coleg yn rhagorol.
- Mae’r cynllun wedi’i ystyried yn ofalus ac mae eisoes yn teimlo y bydd yn hyb cymunedol.
- Roedd y ddau gynrychiolydd o Willmott Dixon, Tom a Chloe, yn wych ac wedi darparu llawer o wybodaeth am y prosiect gan gynnwys:
- Mae dros 2,000 o fyfyrwyr a phlant ysgol eisoes wedi ymweld â’r safle.
- Mae Gwasanaeth Tân ac Achub De Cymru wedi cynnal hyfforddiant ymateb i ddigwyddiadau ar y safle.
- Mae’r barnau gwrthwynebus a negyddol cychwynnol am y prosiect gan y cyhoedd wedi cael eu gwrthdroi ac mae cyffro gwirioneddol bellach.
- Mae dros 250 o fasnachwyr yn rhan o’r prosiect.
- Mae mwyafrif helaeth y contractwyr a ddefnyddir wedi’u lleoli o fewn radiws o 40 milltir i Ben-y-bont ar Ogwr. GOLYGWYD Dywedodd aelod y dylid dathlu’r ymrwymiad hwn i ddefnyddio busnesau lleol a chadw arian yn y gymuned leol a’i rannu’n eang.
- Rhagorodd yr ymweliad ar ddisgwyliadau ac mae’r campws yn mynd i fod yn ased anhygoel i’r gymuned leol.
Dywedodd y Pennaeth wrth yr aelodau fod Pwyllgor Adfywio Canol y Dref lleol, dan gadeiryddiaeth Chris Elmore AS, yn gadarnhaol iawn ynglŷn â’r prosiect a bod rhywfaint o waith i’w wneud ar yr effaith y bydd yn ei chael. Cytunwyd y byddai cael mwy o bobl yng nghanol y dref yn dod ag egni a bywiogrwydd newydd i’r ardal.
Diweddariad ar y prosiect
Cyflwynodd y Dirprwy Bennaeth (Adnoddau) y wybodaeth ganlynol:
- Mae’r gwaith o ddymchwel y maes parcio aml-lawr wedi’i gwblhau ac mae’r safle wedi’i gymeradwyo ar 9 Mai.
- Mae’r brydles yn dal i fod heb ei chymeradwyo ar gyfer safle’r maes parcio aml-lawr a bydd angen gosod y Sêl Gorfforaethol arno pan gaiff ei gwblhau yn y dyddiau nesaf.
CYMERADWYODD y Corff Llywodraethu ddefnyddio’r Sêl Gorfforaethol ar gyfer y brydles hon.
- Ar hyn o bryd nid oes unrhyw newidiadau hysbys i’r Cais Amrywiad ond mae hyn yn dibynnu ar ganlyniadau’r arolwg ymchwiliad tir ar gyfer safle’r maes parcio aml-lawr.
- Gellir trefnu seremoni gosod y garreg gopa unrhyw bryd o fis Medi ymlaen.
Gwerthu Campws Heol y Bont-faen
Cyflwynodd y Dirprwy Bennaeth (Adnoddau) y wybodaeth ganlynol:
- GOLYGWYD
Dywedodd aelod y byddai Ysgrifennydd Cabinet Llywodraeth Cymru dros Addysg yn awyddus iawn i ddysgu am y caffael gan fusnesau lleol ar gyfer safle campws y dref a gallai stori newyddion bosibl ddeillio o hyn.
Cafwyd trafodaeth am weithio mewn partneriaeth gyda CBS Pen-y-bont ar Ogwr a’r heriau a ddaw yn sgil hyn. Cwestiynwyd a allai’r tîm ymchwilio tir fwrw ymlaen ar risg heb brydles/trwydded ond cadarnhawyd nad oedd hyn yn ganiataol. At ddibenion yswiriant, mae angen i brydles neu drwydded fod yn ei lle cyn y gellir caniatáu mynediad i safle’r maes parcio aml-lawr.
Diolchodd y Cadeirydd i’r Dirprwy Bennaeth (Adnoddau) am y diweddariad.
10. GOLYGWYD
- GOLYGWYD
Diolchodd y Cadeirydd i’r Dirprwy Bennaeth (Adnoddau) am y diweddariad.
11. DANGOSYDDION PERFFORMIAD ALLWEDDOL CORFFORAETHOL A CHERDYN SGORIO CYTBWYS
Nododd y Corff Llywodraethu’r Dangosyddion Perfformiad Allweddol Corfforaethol a’r Cerdyn Sgorio Cytbwys a oedd yn gadarnhaol iawn.
GOLYGWYD
12. COFNODION Y PWYLLGORAU
12.1 Pwyllgor Archwilio – 3 Ebrill 2025
DERBYNIODD y Corff Llywodraethu gofnodion cyfarfod y Pwyllgor Archwilio a gynhaliwyd ar 3 Ebrill 2025.
13. UNRHYW FATER ARALL
Dim
14. GWIRIWR GWERTHOEDD
- Cyfrannodd yr holl aelodau at y trafodaethau ac roedd llawer o egni cadarnhaol yn y cyfarfod.
- Roedd y cyfarfod yn gynhwysol.
- Dangosodd y cyflwyniadau ar y Cynllun Strategol a Gwrth-hiliaeth fod y Coleg wir yn byw ei werthoedd.
Diolchodd y Cadeirydd i bawb am fynychu a daeth y cyfarfod i ben am 6.25yp.



















